📖

Kort overzicht van de 5 niveaus

A

De Basisregels zijn Heer en Meester

    Op dit niveau is alles voorspelbaar.
    Je hoeft alleen het hulpwerkwoord te herkennen en de meest eenvoudige regels van overeenkomst toe te passen.

    ÊTRE : het voltooid deelwoord komt altijd in geslacht en getal overeen met het onderwerp.
    AVOIR : er is geen overeenkomst wanneer er geen lijdend voorwerp (COD) vóór het werkwoord staat.

    Voorbeelden:
    • ✅ Il est arrivé.
    • ✅ Elles sont parties.
    • ➡️ Elle a vu.
    • ➡️ Elle a vu les fleurs.
B

Het verborgen lijdend voorwerp slaat terug

    Nu wordt het interessanter.
    De overeenkomst hangt af van de positie van het lijdend voorwerp (COD).
    - Als een lijdend voorwerp (COD) vóór het werkwoord staat met AVOIR, komt het deelwoord overeen met dat COD.
    - Als het COD na het werkwoord komt, is er geen overeenkomst.
    - Wanneer het COD een voornaamwoord is (le, la, les, que, enz.) en vóór het werkwoord staat, is er overeenkomst.

    Voorbeelden:
    • ✅ Les lettres que j’ai écrites.
    • ➡️ J’ai écrit les lettres.
    • ✅ Les enfants que j’ai vus jouer.
    • ➡️ J’ai vu les enfants jouer.
    • ✅ Elle les a prises. (~les lettres)
C

COD of COI? Dat is de vraag.

    Niet alles wat op een COD lijkt, is er ook echt één.
    De overeenkomst hangt ervan af of het wederkerend voornaamwoord een COD of een COI is.
    Als het wederkerend voornaamwoord een meewerkend voorwerp (COI) is, is er geen overeenkomst.

    Voorbeelden:
    • ✅ Elle s’est levée.
    • ❌ Elle s’est parlé.
    • ❌ Elle s’est lavé les mains.
    • ❌ Elles leur ont parlé.

    En er zijn werkwoorden waarbij het voornaamwoord altijd een meewerkend voorwerp (COI) is, zoals:
    • ❌ se téléphoner
    • ❌ se plaire
    • ❌ se sourire
    • ❌ se succéder
D

Het valkuilniveau: niets is wat het lijkt

    Hier twijfelen zelfs gevorderde leerlingen.
    Je moet begrijpen hoe werkwoorden samengaan met infinitieven en bijzondere constructies.
    In deze module komen enkele extra bijzondere gevallen aan bod.

    Geen overeenkomst wanneer:
    - het COD bij een infinitief hoort
    - bij "faire" + infinitief
    - er onpersoonlijke constructies worden gebruikt
    - het COD wordt vervangen door "en".

    Probeer te begrijpen wie de handeling uitvoert en of het COD bij het hoofdwerkwoord of bij de infinitief hoort.

    Voorbeelden:
    • ❌ Les fleurs qu’elle a vu pousser.
    • ❌ Les chansons que j’ai entendu chanter.
    • ❌ Les chansons qu’elle a fait chanter.
    • ❌ Il a fallu partir.
    • ❌ Des pommes, elle en a mangé.
E

De laatste strijd: geen regels gegeven

    Nu mengen we alle oefeningen en kijken we hoe je ermee omgaat.
    Om correct Frans te schrijven, moet je alle regels van overeenkomst begrijpen.
    Klaar?